Wypłata zawieszonej emerytury

Wyrok Trybunału otworzył drogę 30 tysiącom emerytów do żądania wypłaty zawieszonej emerytury. Sądy wydają pierwsze korzystne dla odwołujących się orzeczenia.

W dniu 13 listopada 2012 r. Trybunał Konstytucyjny (sygn. akt: K 2/2012) orzekł o niekonstytucyjności art. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw, w związku z art. 103a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w zakresie, w jakim przepis ten znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 r., bez konieczności rozwiązania istniejącego stosunku pracy. Zdaniem Trybunału przepis ten naruszał zasadę ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa, wynikającą z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.


W uzasadnieniu wskazanego wyroku Trybunał wskazał, że ubezpieczeni, którzy nabyli prawo do świadczenia emerytalnego i jego realizacji pomiędzy dniem 8 stycznia 2009 r. i dniem 31 grudnia 2010 r., nie podlegają rygorom wynikającym z art.103a ustawy o emeryturach i rentach. Oznacza to, że w stosunku do osób, którym prawo do emerytury przyznano przed 1 stycznia 2011 r., i które równocześnie kontynuowały zatrudnienie, nawiązane z pracodawcą przed przyznaniem tego prawa, brak podstaw do zawieszenia wypłat emerytury.
Rozwiązanie przyjęte przez ustawodawcę w art. 28 ustawy zmieniającej z dnia 16 grudnia 2010 r. spowodowało, że osoby, które skutecznie nabyły i zrealizowały prawo do emerytury we wskazanym wyżej okresie musiały, na podstawie art. 28 ustawy zmieniającej z 16 grudnia 2010 r. w związku z art. 103a ustawy o emeryturach i rentach, poddać się nowej, mniej korzystnej dla nich treści ryzyka emerytalnego (tj. zdarzenia prawnie uzasadniającego realizację prawa do emerytury), czyli spełnić także warunek rozwiązania stosunku pracy. Zdaniem Trybunału jeżeli ubezpieczony już raz te warunki skutecznie spełnił (osiągnął wiek emerytalny i odpowiedni staż pracy) to niedopuszczalne jest – z punktu widzenia zasady ochrony zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa – nakazanie mu zastosowania się do nowej treści ryzyka, czyli nakazanie mu ponownego zrealizowania już raz skutecznie zrealizowanego prawa do emerytury.

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego został ogłoszony w Dzienniku Ustaw w dniu 22 listopada 2012 r.

Mimo korzystnego rozstrzygnięcia Trybunału, Organ Rentowy co do zasady odmawia uchylenia decyzji zawieszających prawo do emerytury za okres od dnia 1 października 2011 r. do dnia 21 listopada 2012 r. Zdaniem Organu orzeczenie o niekonstytucyjności przepisu, na podstawie, którego zawieszono prawo do wypłaty emerytury z dniem 1 października 2011 r., uprawnia jedynie do podjęcia zaniechanych wypłat po dniu 22 listopada 2012 r., tj. po dniu ogłoszenia wyroku Trybunału Konstytucyjnego, z którą to chwilą wszedł on w życie. Według Organu orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, w którego uzasadnieniu brak wskazania, co do możliwości jego retroaktywnego stosowania, ma charakter prospektywny, tj. może wywoływać skutki prawne wyłącznie na przyszłość.

Z powyższym stanowiskiem Organu Rentownego nie można się jednak zgodzić. Stwierdzenie niekonstytucyjności dotyczy sytuacji normatywnej, która istnieje przed wydaniem wyroku Trybunału Konstytucyjnego -- sprzeczność pomiędzy normami w układzie hierarchicznym jest kategorią obiektywną i niezależną od tego, czy została już stwierdzona, czy też jeszcze to nie nastąpiło. W wyroku z dnia 13 listopada 2012 r. Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności kontrolowanego przepisu ustawy zmieniającej z dnia 16 grudnia 2010 r. w zakresie, w jakim przepis ten znalazł zastosowanie dla wszystkich osób, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 r. Z tej przyczyny Organ Rentowy rozpoznając wniosek o wypłatę zaległych świadczeń emerytalnych winien dokonać rekonstrukcji stanu prawnego, odwołując się do takiego stanu jaki obowiązywał przed 1 stycznia 2011 r., tj. zanim do ustawy o emeryturach i rentach wprowadzono art. 103a. Za wiążące należy uznać stwierdzenie, że kontrolowany przepis pozostaje w sprzeczności z aktem prawnym wyższego rzędu. Przepis ten nie powinien być zatem uwzględniany przy rozpatrywaniu konkretnych spraw, co tyczy się także roszczeń, które powstały w okresie poprzedzającym ogłoszenie wyroku Trybunału Konstytucyjnego (analogiczne stanowisko zajął Sąd Apelacyjny w Rzeszowie w wyroku z 27 lutego 2013 r., sygn. akt III AUa 1185/12, wskazując wprost, że omawiany wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 r. uzasadnia wypłacenie zawieszonych emerytur, także za okres przed dniem 22 listopada 2012 r.).

Z uwagi na odmowne rozstrzygnięcia Organu Rentownego, w zakresie uchylania decyzji zawieszających prawo do emerytury, przypadające na okres od dnia 1 października do dnia 21 listopada 2012 r., możliwości zamiany tej decyzji i uzyskania korzystnego rozstrzygnięcia, należy dochodzić na drodze sądowej. Ubezpieczonemu od odmownej decyzji organ rentownego przysługuje w terminie miesiąca od jej doręczenia prawo wniesienia odwołania do Sądu Okręgowego, właściwego w sprawach zakresu ubezpieczeń społecznych.

www.tkiw.pl

This entry was posted in Prawo and tagged , , , , . Bookmark the permalink.

One Response to Wypłata zawieszonej emerytury

  1. avatar Gorzata89 says:

    Ten blog to kopalnia wiedzy. Chętnie dodam go do listy moich ulubionych prawnych blogów: ciekawe-blogi-prawne.blogspot.com/.

Odpowiedz na Gorzata89 Anuluj pisanie odpowiedzi

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>